عفونت یا آبسه دندان در کودکان:علت، علائم و درمان

آبسه یا عفونت دندان به کیسه مملو از چرکی گفته می‌شود که توسط باکتری‌ها داخل دندان ایجاد می‌شود. چرک زمانی ایجاد می‌شود که بدن تلاش می‌کند تا با عفونت باکتریایی مقابله کند.

ناحیه عفونی غالباً ظاهری عادی دارد. زمانی که چرک داخل استخوان باعث افزایش فشار شود، بیمار دچار درد می‌گردد. درهر حال در اکثر موارد ناحیه‌ی عفونی نرم، متورم و حساس به لمس است و شبیه به جوشی چرکی است که روی لثه اطراف دندان ایجاد می‌شود. اگر برجستگی مربوط به آبسه را فشار دهید، ترشحات از آن خارج خواهد شد. با تشخیص زود و به موقع عفونت دندان در کودکان به راحتی می‌توان این بیماری را درمان کرد.

آموزش نحوه صحیح رعایت بهداشت دندان و مراقبت از دندان‌ها به کودک بهترین راه پیشگیری از ابتلای کودکان به آبسه یا عفونت دندان است. عدم توجه به علائم آبسه دندان در کودک بسیار خطرناک است و ممکن است در اثر شدید شدن علائم آبسه، مسیر تنفسی کودک بسته شود و کودک نتواند تنفس کند. اگر کودک شما دارای علائم آبسه دندان است باید هر چه سریعتر به دندانپزشک اطفال مراجعه شود تا دستورات درمانی لازم را برای او در نظر بگیرد. متخصصین ما در دندانپزشکی کودکان دکتر روشنک غفاری آماده ارائه انواع خدمات دندانپزشکی به کودک دلبند شما می‌باشند. در صورت نیاز به کسب اطلاعات بیشتر و یا رزرو نوبت با شماره 02188795280 تماس بگیرید.

علل آبسه دندان


آبسه دندان علامت پوسیدگی عمیقی است که مرکز دندان، یعنی پالپ تشکیل شده از عصب‌ها و رگ‌ها را درگیر کرده است. لثه و بافت اطراف آن در نهایت عفونت می‌کند و این عفونت از ریشه در استخوان‌های نگهدارنده دندان پخش می‌شود.

باکتری‌ها از راه ترک یا سوراخ مربوط به پوسیدگی وارد دندان می‌شود. پوسیدگی دندان آسیبی دائمی است که باعث سوراخ شدن دندان می‌شود و پی‌آمد کوتاهی در رعایت بهداشت دهان و دندان و تغذیه نامناسب است. ترک‌های دندان غالباً در اثر آسیب‌دیدگی یا درمان‌های پیشین ایجاد می‌شود.

دیگر علل آبسه دندان‌های کودکان عبارت است از:

  • درمان‌های دندانپزشکی مانند روکش یا پر کردن دندان که نزدیک به اتاق پالپ باشد.
  • آسیب ناشی از دندان قروچه یا روی هم فشردن دندان‌ها
  • دندانی که قبلاً عصب‌ کشی شده است نیز ممکن است عفونت کند.

علائم


اکثر موارد آبسه دندان همراه با درد و ناراحتی است. برخی کودکان نیز از دندان درد شکایت دارند؛ دردی که هنگام جویدن یا خوردن غذاهایی با دمای معتدل نیز شعله‌ور می‌شود. برخی کودکان نیز دهانشان تلخ می‌شود و دهانشان دائماً بوی بد می‌دهد. دیگر علائم شایع آبسه دندان عبارت است از:

  • قرمز یا متورم شدن لثه‌ها
  • متورم یا حساس شدن فک‌ها
  • بزرگ شدن غدد گردن
  • تب
  • زخم‌های باز روی لثه‌ها که ترشح نیز دارد.

چنانچه آبسه مواد سلولی داخل دندان را از بین ببرد، ناراحتی مربوط به آبسه فروکش می‌کند. متاسفانه ساکت شدن درد علامت بهبود عارضه نیست. حتی اگر دندان مرده باشد، عفونت فعال است و بافت‌های اطراف را از بین خواهد برد.

تشخیص


دندانپزشک کودکان وجود نشانه‌ها و علائم مربوط به آبسه را بررسی می‌کند. آبسه دندان با توجه به موارد زیر تشخیص داده می‌شود:

  • نشانه‌ها و علائم شرح داده شده توسط خود کودک
  • معاینه و آزمایش‌های انجام شده توسط دندانپزشک
  • عکس رادیولوژی دندان

تفاوت بین آبسه دندان و آبسه لثه


آبسه دندان از نظر منشأ عفونت اصلی با آبسه لثه تفاوت دارد. آبسه دندان یا آبسه پری اپیکال از پالپ دندان شروع می‌شود و از اپکس دندان در انتهای ریشه خارج می‌شود. آبسه لثه یا آبسه پریودنتال از پاکت بیرون دندان، کنار ریشه شروع می‌شود. درمان با توجه به محل شروع عفونت انجام می‌شود.

درمان


درمان معمول آبسه دندان با پاک کردن عفونت شروع می‌شود. بسته به شدت میزان انتشار عفونت دندان، درمان آبسه دندان می‌تواند شامل مراحل زیر باشد:

دارو

برای پیشگیری از انتشار عفونت، آنتی بیوتیک نیز در کنار مسکن تجویز می‌شود. آنتی بیوتیک‌های خوراکی مانند پنی‌سیلین، آموکسی سیلین و مترونیدازول نیز با توجه به گستردگی عفونت تجویز می‌شود.

عصب‌کشی

دندانپزشک دندان را باز می‌کند تا بخش‌های عفونی داخل اتاق پالپ را خارج کند. دندانپزشک در صورت لزوم بافت نرم را برش می‌دهد و تخلیه می‌کند تا چرک و عفونت در حال رشد را با فشار خارج کند.

پس از پاک شدن عفونت و بازیابی دندان، عصب‌کشی و پس از آن پر کردن یا روکش انجام می‌شود. در عصب‌کشی کل فضای داخل دندان تمیز می‌شود و فضای داخلی با ماده لاستیکی خنثی، به نام گوتاپرکا، مهروموم می‌شود. پاک کردن و مهر و موم کردن فضای داخلی، از دندان در برابر عفونت‌های تهاجمی آتی محافظت می‌کند.

کشیدن دندان

برای پیشگیری از عفونت مزمن باید دندان کشیده شود. چنانچه بخش اعظم ساختار استخوانی نگهدارنده دندان در اثر پوسیدگی و عفونت تحلیل رفته باشد، کشیدن دندان ضرورت می‌یابد.

پیشگیری


بهترین راه برای پیشگیری از آبسه دندان کودک این است که:

  • حداقل دو بار در روز دندان‌های فرزندتان را مسواک بزنید یا مطمئن شوید که خودش به درستی مسواک می‌زند.
  • نخ کشیدن دندان‌ها نیز مهم است. برای تشویق فرزندتان به رعایت بهداشت دهان و دندان به او جایزه بدهید.
  • نوشیدنی‌های شیرین و قندی مانند سودا و آب میوه شیرین شده به فرزندتان ندهید.
  • اجازه ندهید که فرزند خردسالتان با مکیدن شیشه شیر به خواب برود، چون کربوهیدرات موجود در شیر با اسیدهای بزاق واکنش می‌دهد و باعث خوردگی و ساییدگی مینای دندان می‌شود که در نهایت به پوسیدگی دندان می‌انجامد.
  • همچنین برای معاینه دندان‌های فرزندتان به طور منظم به دندانپزشک مراجعه کنید.