دندان دائمی (زمان رویش، تعداد) و علت لق شدن و یا درنیامدن به موقع آن

فرایند دندان درآوردن یک نقطه عطف در رشد و پیشرفت کودکان و برای سلامت عمومی است و از اهمیت زیادی برخوردار است. رشد دندان‌های دائمی و مراقبت صحیح دهانی در این مدت به خصوص جهت ایجاد و حفظ لبخندی سالم که تا پایان عمر باقی می‌ماند بسیار مهم است.

دندان‌های شیری در برابر دندان‌ها دائمی کودکان


دندان‌های شیری نخستین دندان‌هایی هستند که در حدود شش ماهگی در دهان کودکان رشد می‌کنند. دندان‌های کودک به او در جویدن، تکلم صحیح و عادات غذایی درست و حفظ فضا برای رشد دندان‌های دائمی که پس از افتادن دندان‌های شیری در لثه شروع به رشد کردن می‌کنند کمک می‌کنند. معمولاً حدود هر شش ماه یکبار، 4 دندان شیری رشد می‌کنند. به طور معمول، دندان‌های پایین زودتر از دندان‌های بالایی رشد می‌کنند و فرآیند رشد دندان‌ها در دختران زودتر از پسران شروع می‌شود. معمولاً دندان‌ها در هر دو فک به صورت جفتی رشد می‌کنند به این معنا که اگر دندانی در سمت راست دهان رشد کند مشابه آن نیز یک دندان در سمت چپ رشد می‌کند. بین سنین 2 تا 3 سالگی کودک باید 20 دندان درآورده باشد، 10 دندان در فک بالایی و 10 دندان در فک پایین. در نهایت 32 دندان دائمی جایگزین دندان‌های شیری می‌شوند. 16 دندان در فک بالایی و 16 دندان در فک پایین رشد می‌کنند. دندان‌های دائمی بسیار بزرگ‌تر بوده و معمولاً سفیدی آنها کمتر از دندان‌های شیری است.

دلایل درنیامدن دندان دائمی کودکان


در نیامدن دندان‌های دائمی کودکان ممکن است علت متعددی داشته باشد که برخی از آنها عبارتند از:

کمبود فضا

شایع‌ترین دلیل درنیامدن دندان‌های دائمی کودکان این است که فضای کافی برای رشد این دندان‌ها در دهان کودک وجود ندارد. اگر دندان‌های شیری که می‌افتند کوچک‌تر از دندان‌های دائم در حال رشد باشند ممکن است در رشد آنها مشکل ایجاد شود. بین دندان‌های شیری بیشتر کودکان فضاهایی وجود دارد. برای کودکانی که این فضا و جای خالی وجود ندارد، رشد دندان‌های دائمی پس از افتادن دندان‌های دائمی با مشکل روبرو می‌شود. در مواردی که جای خالی وجود ندارد، متخصص ارتودنسی دندان‌های شیری اطراف را کشیده تا فضای بیشتری برای رشد دندان‌های دائمی در فک کودک ایجاد شود.

دندان‌های دائمی در جهتی نامناسب رشد می‌کنند

یکی دیگر از عوامل مخل رشد دندان‌های دائمی زمانی ایجاد می‌شود که این دندان‌ها در جهتی نامناسب رشد کنند. اگر دندان‌های دائمی در جهت دندان‌های شیری رشد نکنند در رشد آنها اختلال ایجاد می‌شود. در این صورت ممکن است برای تغییر مسیر رشد دندان‌های دائمی، نیاز به انجام عمل‌های جراحی باشد. زمانی که دندان‌ها درآمدند به ارتودنسی نیاز خواهند داشت.

عوامل ژنتیکی

اگر کودک شما دیر شروع به دندان درآوردن کرد، 80 درصد احتمال دارد که مشکلات مشابهی نیز داشته باشد. با همسر یا حتی والدین خود در مورد زمان دندان درآوردن خود در زمان کودکی خود صحبت کنید. عوامل ژنتیکی ممکن است باعث اختلال در رشد دندان‌های دائمی شوند.

تغذیه

تغذیه نقش مهمی در رشد دندان‌ها دارد. دندان برای رشد به کلسیم نیاز دارند. اگر شما به غذاها ناخنک می‌زنید باید با متخصص تغذیه صحبت کنید که از متعادل بودن رژیم غذایی خود مطمئن شوید.

وزن و قد

بر اساس مطالعات انجام شده، چاقی کودکان با رشد دندان‌های آنها ارتباط دارد. دندان‌های کودکانی که چاق هستند و اضافه وزن دارند زودتر رشد می‌کند. به علاوه، به نظر می‌رسد دندان‌های کودکانی که قد بلندتر هستند نیز زودتر در می‌آید. اگر کودک شما لاغر و کوتاه است، احتمالاً دیرتر دندان در می‌آورد. در برخی موارد، جای نگرانی وجود ندارد زیرا دندان‌ها به موقع در می‌آیند.

دندان‌های به هم چسبیده

لق شدن دندان‌های شیری یا کوچک بودن فک باعث فشار دندان‌ها به هم و چسبیدگی آنها به هم می‌شود. این بدان معنا است که دندان‌های تازه رشد یافته فضای کافی برای رشد نداشته و ممکن است رشد آنها متوقف شود. کمبود فضا باعث می‌شود که دندان‌های دائمی در جای خود باقی بمانند.

دندان‌های اضافی

دندان‌های اضافی دندان‌هایی هستند که اضافه بر دندان‌های معمولی در فک رشد می‌کنند. این دندان‌ها ممکن است باعث ایجاد مشکلات و ناهنجاری‌های دندانی شوند. این دندان‌ها در فضایی که متعلق به دندان‌های دائمی است رشد کرده و رشد طبیعی دندان‌ها را به تأخیر می‌اندازند. اگر شما برای رشد دندان‌های دائمی کودک خود نگران هستید، با یک متخصص ارتودنسی مجرب در مورد نگرانی‌های خود صحبت کنید. در برخی موارد، تأخیر در رشد دندان‌های دائمی عللی دارد که به راحتی می‌توان آنها را برطرف نمود.

علل لق شدن دندان‌های دائمی کودکان


آسیب‌دیدگی‌ها و بیماری‌ها دلایل اولیه‌ای هستند که باعث لق شدن دندان‌های شیری یا دندان‌های دائمی کودک می‌شوند. بیماری پریودنتال که یک بیماری التهابی و عفونی در لثه است اگر به موقع تحت درمان قرار نگیرد می‌تواند باعث لق شدن دندان در استخوان فک شود. آسیب‌دیدگی‌های دهانی مانند ضربه خوردن به دهان در هنگام ورزش کردن نیز ممکن است باعث لق شدن دندان‌های دائمی کودک شود. در تصادف‌هایی که به دهان ضربه وارد می‌شود نیز ممکن است دندان‌ها لق شوند.

درمان لق شدن دندان دائمی کودکان


اگر دندان‌های شیری کودک شما افتاده است یا دندان‌های دائمی او لق شده است یا رشد نکرده است وی را برای معاینه نزد دندانپزشک ببرید. ممکن است کودک شما دچار شکستگی استخوان یا آسیب‌های دهانی دیگر شده باشد که نیاز به درمان دارد والدین باید در این مواقع دندان کودک را در آب یا شیر نگهداری کرده تا ریشه آن سالم بماند و بتوانند در صورت امکان آن را دوباره در جای خود بکارند. ممکن است کودکانی که دندان‌های شیری آنها افتاده است به فضاسازهایی نیاز داشته باشند که حفره ایجاد شده ناشی از افتادن دندان را پر کند و دندان‌های دائمی بتوانند به طور طبیعی و مطابق برنامه زمان‌بندی عادی خود رشد کنند.