آموزش نحوه مسواک زدن و نخ دندان کشیدن صحیح به کودکان

آموزش دادن شیوه صحیح مراقبت از دهان و دندان‌ها به کودکان سرمایه‌گذاری ارزشمندی است که کودک سراسر عمر از آن برخوردار خواهد شد و سلامت دندان‌هایش تضمین خواهد گردید. بهترین کار این است که خودتان الگوی فرزندتان باشید و با مراقبت کردن از دندان‌هایتان پیام ارزشمند بودن این مرواریدهای درخشان را به او منتقل کنید. سعی کنید مسواک زدن را به تفریح تبدیل کنید، برای مثال می‌توانید همراه با فرزندتان مسواک بزنید و نخ دندان بکشید یا انتخاب مسواک را به عهده خودش بگذارید تا برای رعایت بهداشت انگیزه پیدا کند.

از آنجا که دندان‌های شیری کودک علاوه بر اینکه برای تغذیه صحیح در سال‌های ابتدایی زندگی مهم است، اهمیت زیادی در رشد صحیح دندان‌های دائمی او نیز دارد، بنابراین بهداشت دندان‌های کودک بایستی مورد توجه والدین قرار بگیرد. آشنایی با روش‌های صحیح مسواک زدن و نخ دندان کشیدن و آموزش این روش‌ها به کودک می‌تواند تاثیر زیادی در حفظ سلامت دندان‌های کودک داشته باشد. در صورت نیاز به کسب اطلاعات بیشتر از نحوه صحیح مسواک زدن و نخ دندان کشیدن با مشاورین ما در دندانپزشکی کودکان دکتر روشنک غفاری با شماره 02188795280 تماس بگیرید.

زمان شروع مسواک زدن


رعایت بهداشت دهان و دندان باید از سنین پایین شروع شود. دهان نوزاد را باید پس از هر بار شیردهی پاک کنید. سر نوزاد را در یک دست بگیرید و با دست آزادتان گاز پانسمان مرطوب و تمیز، دستمال مرطوب یا پاک کننده را روی لثه‌های نوزاد بکشید. به محض رویش نخستین دندان مسواک زدن نیز باید شروع شود.

انواع مسواک کودکان


مسواک کودک در هر سنی باید اندازه دهان او باشد و کودک بتواند به راحتی آن را داخل دهان حرکت دهد. مسواکی  با پرزهای نرم انتخاب کنید که سر گردی داشته باشد یا بدنه آن صاف و صیقلی باشد. این نوع مسواک دندان‌های کودک را به خوبی تمیز می‌کند و آسیبی به لثه‌ها نمی‌زند.

مسواک نوزاد

اگرچه برای تمیز کردن دندان بسیاری از نوزادان استفاده از گاز پانسمان یا دستمال مرطوب کافی است، ولی می‌توانید حتی قبل از درآمدن دندان‌ها نیز از یک مسواک نرم استفاده کنید. مسواک‌های مخصوص نوزادان به رنگ‌های روشن تهیه می‌شود و سری بسیار کوچکی دارد که به راحتی در دهان نوزاد جای می‌گیرد. مسواک زدن دهان نوزاد لثه‌ها را تمیز نگه می‌دارد و عادت دو بار مسواک زدن در روز را در کودک نهادینه می‌کند.

مسواک خردسالان

خردسالان دو ساله علاقه دارند که در مسواک زدن مشارکت داشته باشند. مسواک خردسالان سر کوچک و دسته بلندی با جای دست نرم دارد که به خوبی در میان مشت کوچک خردسالان جای می‌گیرد. خردسالان در این سن هنوز نمی‌توانند خودشان به درستی مسواک بزنند، اما می‌توانند دندان‌هایشان را قبل یا بعد از مسواک زدن والدین‌شان مسواک بزنند. مسواک برقی مخصوص این گروه سنی و کودکان بزرگتر نیز وجود دارد، اکثر کودکان به مسواک زدن با مسواک برقی علاقه دارند.

مسواک 8 ـ 5 سالگی

کودکان در بازه سنی 8 ـ 5 سال می‌توانند به تنهایی دندان‌ها را مسواک بزنند. مسواک مخصوص این گروه سنی دسته باریک‌تری از مسواک خردسالان دارد تا مناسب مشت قوی‌تر و ماهرتر کودک و فک‌های بزرگتر او باشد. به علاوه کودکان آن‌قدر مهارت پیدا کرده‌اند که بتوانند دندان‌هایشان را به خوبی تمیز کنند، هرچند هنوز نیاز به نظارت بزرگترها دارند. بسیاری از مسواک‌های مخصوص کودکان 8 ـ 5 ساله و کوچکتر مانند شخصیت‌های کارتونی محبوب کودکان طراحی می‌شود. بنابراین می‌توانید مسواکی با طرح شخصیت کارتونی مورد علاقه فرزندتان انتخاب کنید تا علاقه بیشتری به مسواک زدن پیدا کند. به طور کلی مسواک مخصوص این گروه سنی تلفیقی از مسواک نوزادان و مسواک بزرگسالان است.

مسواک قبل از دوره نوجوانی

کودکان 8 سال به بالا می‌توانند به تنهایی به خوبی مسواک بزنند. این مسواک شبیه به مسواک بزرگسالان است، اما سر کوچکتر و دسته بزرگتری دارد. هم مسواک معمولی و هم مسواک برقی برای این گروه سنی مناسب است.

روش صحیح مسواک زدن


اگر می‌خواهید روش صحیح مسواک زدن را به فرزندتان آموزش دهید، مراحل راهنمای زیر را رعایت کنید:

  • مسواک نرم را با زاویه 45 درجه نسبت به لثه‌های دندان‌های بالا و پایین نگه دارید.
  • مسواک را باید با حرکت جلو به عقب و با ضربه‌های کوتاه به آرامی روی دندان‌ها و لثه‌ها بکشید. این تکنیک باید برای سطوح داخلی و خارجی تمام دندان‌ها رعایت شود.
  • برای مسواک زدن پشت دندان‌های پیشین بالا و پایین، نوک مسواک باید در حالت عمودی قرار بگیرد.
  • زبان را نیز باید مسواک بزنید تا باکتری‌ها از روی سطح آن پاک شود.

راهنمای کلی مسواک زدن


در آموزش صحیح مسواک زدن کودکان بایستی به یک سری نکات توجه کرد که عبارتند از:

  • دندان‌های نوزاد را با آب و مسواک نرم و مناسب سنش مسواک بزنید. اگر قبل از یک سالگی از خمیردندان فلوراید استفاده می‌کنید، بهتر است با دندانپزشک یا دندانپزشک کودکان مشورت کنید.
  • اگر از خمیردندان فلوراید برای کودکی استفاده می‌کنید که دندان‌هایش در معرض خطر متوسط تا بالای پوسیدگی قرار دارد، مقدار کمی از خمیردندان (به اندازه دانه برنج برای زیر 2 سال و به اندازه نخود برای کودکان 5 ـ 2 سال) روی مسواک بگذارید. والدین باید دندان‌های کودک را جلوی آیینه مسواک بزنند تا کودک بتواند شیوه مسواک زدن را در آیینه نگاه کند.
  • کودکان 8 ـ 5 ساله می‌توانند به تنهایی مسواک بزنند. اما بهتر است والدین دندان‌ها را پس از مسواک زدن کنترل کنند تا مطمئن شوند که تمام دندان‌ها به خوبی مسواک زده شده است.
  • فرزندتان را ترغیب کنید که دندان‌ها را با مسواک نرم دو بار در روز، صبح و شب مسواک بزند. مسواک‌های سخت‌تر به دندان‌های کودکان آسیب می‌زند.
  • مسواک کودک را باید هر سه تا چهار ماه یک بار یا در صورت ساییده شدن و تغییر شکل دادن پرزها زودترعوض کنید. همچنین بهتر است مسواک را پس از سرماخوردگی یا آنفلوآنزای کودک عوض کنید تا میکروب‌ها دوباره وارد بدن کودک نشود.
  • خردسالان (کوچکتر از دو سال) باید خمیردندان را تاجایی که می‌توانند پس از مسواک زدن تحت نظارت والدین تف کنند، انتظار می‌رود که کودکان در این سن بتوانند به خوبی تف کنند. فلوراید کافی برای استحکام مینای دندان‌ها ضروری است. کودکان 5 ـ 2 سال می‌توانند دهان را پس از مسواک زدن با آب شستشو دهند.

زمان نخ کشیدن دندان‌ها


نخ کشیدن دندان‌ها را باید پس از کنار هم قرار گرفتن سطوح دندان‌ها شروع کرد. یک بار در روز نخ کشیدن بین دندان‌ها بسیار مهم است. ذرات غذا و پلاک باکتریای بین دندان‌ها جمع می‌شود و خطر بیماری لثه، پوسیدگی دندان و نفس بدبو را پیش می‌آورد. زبان نیز باید مسواک زده شود تا پلاک باکتریایی از روی زبان زدوده شود.

روش صحیح نخ کشیدن دندان‌ها


اگر می‌خواهید روش صحیح نخ کشیدن را به فرزندتان آموزش دهید، مراحل راهنمای زیر را رعایت کنید:

  • تکه کوتاهی از نخ را بین انگشت شست و اشاره بگیرید، هر سر آن را دور یک انگشت بپیچید تا بهتر بتوانید آن را کنترل کنید. مراقب باشید که هنگام وارد کردن نخ بین دندان‌ها، فشار زیادی را وارد نکنید.
  • نخ را به شکل منحنی و حرف C دور هر دندان بیاندازید و آن را در امتداد دندان به آرامی رو به بالا و پایین بلغزانید و زیر خط لثه ببرید.
  • برای هر دندان از بخش جدیدی از نخ استفاده کنید تا ذرات غذا و پلاک دوباره بین دندان‌ها نرود.
  • برای تمیز کردن بین سطوح دندان‌های فاصله‌دار از مسواک بین دندانی استفاده کنید.